Cechy miasta Wolina

Sygnatura
65/287/0
Daty skrajne
1581-1935
Liczba serii
12
Liczba skanów
0

Zawartość:

1. Cech Krawców 12 j.a, z lat 1619-1935 - księgi protokołów, mistrzów, czeladników i uczniów oraz rachunkowe, sprawy kasowe, patenty i statuty, świadectwa dobrego urodzenia i czeladnicze. 2. Cech Piekarzy 12 j.a, z lat 1592-1918 - przywileje, księgi protokołów, skargi, korespondencja, zapisy do cechu i wypisy z niego, statuty. 3. Cech Szewców 2 j.a, z lat 1581-1624 - przywileje. 4. Cech Kuśnierzy, Tapicerów, Siodlarzy i Garbarzy 90 j.a, z lat 1586-1933 - przywileje, księgi protokołów i kasowe, egzaminy i komisje egzaminacyjne, księgi mistrzów, czeladników i uczniów, spory i skargi, korespondencja, kary, zarządzenia i przepisy, statuty, sprawy personalne poszczególnych członków cechu. 5. Cech Bednarzy i Koszykarzy 4 j.a, z lat 1746-1890 - generalny przywilej, statuty, korespondencja cechu. 6. Cech Młynarzy 28 j.a, z lat 1668-1899 - generalny przywilej, statut, księgi mistrzów, czeladników, i uczniów,, dochody i wydatki, protokoły, księgi kasowe i rachunkowe, korespondencja, zarządzenia, koszty procesów. 7. Cech Rybaków 4 j.a, z lat 1680-1929 - księga protokołów, przywileje i ogólne informacje o gildii. 8. Bractwo Kurkowe 9 j.a, z lat 1644-1926 - księgi protokołów, rachunki. 9. Cech Stolarzy 13 j.a, z lat 1681-1894 - przywileje i statuty, księgi protokołów, edykty i zarządzenia, księgi rachunkowe, świadectwa dobrego urodzenia, nauki i czeladnicze, spory, egzaminy, kasa pogrzebowa. 10. Cech Kowali, Ślusarzy, Blacharzy, Kotlarzy 26 j.a, z lat 1642-1904 - przywileje i edykty, zarządzenia, statuty, rejestry, księgi protokołów, dochody i wydatki, rachunki, kasa pogrzebowa. 11. Cech Budowlanych 17 j.a, z lat 1750-1935 - księgi protokołów, kasowe, czeladników i uczniów, korespondencja, sprawy personalne, statuty, świadectwa dobrego urodzenia i czeladnicze. 12. Cech Kołodziejów 7 j.a, z lat 1744-1849 - księgi mistrzów, czeladników i uczniów, protokołów, przywilej generalny, zarządzenia, paszporty dla wędrujących czeladników, świadectwa dobrego urodzenia i nauk.

Dzieje twórcy:

Organizacje cechowe w pomorskich miastach zaczęły powstawać w połowie XIII w. W niektórych ośrodkach podstawą prawną ich rozwoju były dokumenty wystawiane przez książąt. Przywilej taki otrzymali w 1243 r. mieszczanie szczecińscy. W innych miastach proces powstawania systemu cechowego przebiegał stopniowo. Przyczyniła się do tego zarówno koncentracja produkcji, jak i walka o opanowanie rynku. Tworzące się organizacje zawodowe nie tylko strzegły interesów ekonomicznych swych członków, ale również dbały o odpowiednią jakość i cenę wyrobów, ustalały wielkość produkcji, pełniły funkcje religijno-towarzyskie. Jednostką produkcyjną każdego cechu był warsztat – własność mistrza, pełnoprawnego członka danej organizacji, posiadającego (przynajmniej teoretycznie) najwyższe umiejętności zawodowe. To on organizował zakup surowców, przyjmował zamówienia klientów, decydował o produkcji, nadzorował pracę w warsztacie oraz wykonywał najbardziej odpowiedzialne zadania. Mistrzów wspierali czeladnicy i uczniowie. Czeladnicy, pracowali na rachunek mistrza, ale otrzymywali tygodniowe wynagrodzenie, które stanowiło podstawę ich utrzymania. Natomiast uczniowie wykonywali najprostsze czynności, ucząc się jednocześnie zawodu i będąc na pełnym utrzymaniu mistrzów. Kandydat na mistrza winien był legitymować się świadectwem „dobrego urodzenia” oraz posiadać obywatelstwo miasta. Nadzorując proces szkolenia uczniów i czeladników, mistrzowie decydowali o przyjęciu do cechu nowych członków. Każdy cech miał wewnętrzne sądownictwo nad swoimi członkami oraz pełnił funkcję militarną, obsadzając w czasie zagrożeń wyznaczone fragmenty murów miejskich. Na czele cechów stało od dwóch do sześciu starszych. W drugiej połowie XVI i XVII w. przepisy cechowe zmierzały coraz wyraźniej do utrwalenia stanów liczebnych cechów i zapewnienia ich członkom, w ówczesnych warunkach, odpowiednio wysokiej produkcji i zbytu, a tym samym odpowiedniej egzystencji. W omawianym okresie cechy coraz wyraźniej ograniczały sprzedaż oraz broniły monopolu wytwórczości w danej dziedzinie. Jednocześnie uprawnienia mistrzowskie przechodziły najczęściej z ojca na syna, co prowadziło do całkowitego zahamowania rozwoju instytucji cechowych. W tej sytuacji w latach 1738–1744 na obszarze pruskiego Pomorza przeprowadzono dość gruntowną reformę wytwórczości rzemieślniczej. Odtąd cechy miały stać się organizacjami otwartymi (dowolna liczba majstrów i czeladników), a ich produkcja została uwolniona od jakichkolwiek zakazów. Zniesiono również wiele średniowiecznych przywilejów, w tym m.in. nadmierną liczbę świąt cechowych oraz zbyt drogi egzamin mistrzowski. W XIX w. cechy przeszły dalsze przeobrażenia. Liberalizacja i wzrost produkcji fabrycznej spowodowały zarówno spadek ich liczebności, jak i zmierzch tradycji cechowych. Proces ten był szczególnie widoczny od drugiej połowy XIX w., gdy cechy utraciły już całkowicie wpływ na wielkość produkcji i monopol sprzedaży. Odtąd wspomniane organizacje stały się stowarzyszeniami drobnych wytwórców, zachowującymi do XX w. pewne znaczenie gospodarcze. Akta cechowe były przejmowane przez archiwum szczecińskie w latach 1900, 1911–1912, 1938–1939. Ostatni z wymienionych dopływów spowodowało zarządzenie wydane w lipcu 1935 r., które wprowadzało nadzór państwowy nad cechami. W 1943 r. archiwalia cechowe w ramach rozproszenia zasobu wywieziono poza Szczecin. Po 1945 r. do szczecińskiego archiwum w kilku etapach trafiły akta cechowe 64 miast pomorskich.

Daty skrajne:

1581-1935

Klasyfikacja:

Nazwa twórcy:

Daty:

1581-1935.

Nazwa dawna:

Nazwa obcojęzyczna:

Innungen Wollin

Języki:

Dostępność:

Ogółem jednostek archiwalnych:

224

Ogółem opracowanych jednostek archiwalnych:

224

Ogółem jednostek archiwalnych bez ewidencji:

0

Ogółem metrów bieżących

2.0

Ogółem opracowanych metrów bieżących

1.6

Ogółem metrów bieżących bez ewidencji

0.0

Ogółem jednostek archiwalnych:

0.0

Ogółem metrów bieżących:

0.0

Daty skrajne dokumentacji niearchiwalnej:

Nazwa Inwentarz skarbowy Uwagi
inwentarz książkowy zatwierdzony Tak