księgi gruntowe 8413j.a. [1834] 1879-1944 sygn. 1-2008, 2010-2378, 2380-4033, 4035-4097, 4099-4106, 4108-4182, 4184-5345, 5347-6792, 6794-8283, 9750, 9765-9771, 9776-9779, 9784-9807, 9869-9941, 9944, 9957-9982 akta gruntowe 785j.a. [1777] 1879-1944 sygn. 4098, 4183, 8284-9053, 9751-9752, 9757-9758, 9772, 9780-9783, 9942. testamenty 274j.a. 1879-1944 sygn. 9057-9327, 9951 generalia: przepisy dot. funkcji sądu, podział kompetencji, zatrudnienie pracowników, sprawy kancelarii 35j.a. 1879-1942 sygn. 2009, 2379, 4034, 4107, 5346, 6793, 9328-9346, 9753-9756, 9759-9761, 9773, 9945. akta opiekuńcze -Vormundschaften 92j.a. 1897-1944 sygn. 9347-9433, 9494, 9947-9950 Pflegeschaftsachen 40j.a. 1908-1943 sygn. 9434-9469, 9495-9496, 9774. Beistandsachen 3j.a 1897-1925 sygn. 9470-9472. akta zagród dziedzicznych 21j.a. 1932-1943 sygn. 9473-9493. sprawy cywilne i karne 251j.a. 1879-1944 sygn. 9497-9743, 9763-9764, 9952 rejestry 8j.a. 1900-1944 sygn. 9744-9749, 9775, 9946. Urząd Oddłużeniowy 62j.a. 1930-1944, sygn. 9808-9867, 9943, 9953-9956 akta luźne 1j.a. 1904-1942 sygn. 9868

Organizację powszechnego sądownictwa w Niemczech ustaliła ustawa z 27.01.1877 r. (R.G.Bl.41), która zlikwidowała dotąd istniejące sądy miejskie i powiatowe. Odtąd sądami I-szej instancji były sądy obwodowe (Amtsgerichte), II-giej instancji sądy krajowe (Landgerichte), III-ciej instancji wyższe sądy krajowe (Oberlandgerichte). Od 01.10.1879r. najwyższą instancję stanowił Sąd Rzeszy (Reichsgericht). Dalsze regulacje prawne wprowadzała ustawa z 24.04.1878r. ( ze zmianami w 1885, 1887,1899, 1913, 1920-1923) oraz ustawy z 01.04.1924 i z 31.03.1926r. Sąd Obwodowy w Olsztynie został utworzony w 1879 r. i funkcjonował do 1944r. Dla Sądu Obwodowego w Olsztynie jednostką nadrzędną był Sąd Krajowy w Olsztynie (Landgericht Allenstein) oraz Wyższy Sąd Krajowy w Królewcu (Oberlandgericht Königsberg). Sądy obwodowe wyrokowały w zasadzie w składzie 1 sędziego. Członkami sądu obwodowego mogło być kilku sędziów, wówczas każdemu przydzielano sprawy. Podział spraw ustalało prezydium sądu krajowego na jeden rok. W sprawach skomplikowanych dopuszczano sądy ławnicze. Gminy ustalały ilość osób, z których można powoływać ławników. Ławnikami mogli być zwłaszcza sołtysi i kierownicy urzędów obwodowych (Amtsbezirke). Do kompetencji sądów obwodowych należały: 1) sprawy sporne (m.in. sprawy majątkowe, z tytułu najmu, dot. sporów między pracodawcami a robotnikami) 2) sprawy karne (m.in. wykroczenia zagrożone karą więzienia do 3 miesięcy lub karą pieniężną do 600 marek, kradzieże do wartości skradzionego przedmiotu do 520 marek, sprzeniewierzenia, oszustwa do wartości 520 marek) 3) sprawy cywilne niesporne (m.in.. księgi wieczyste, rejestracja stowarzyszeń,spółek, towarzystw; sprawy spadkowe, uwierzytelnianie dokumetów i odpisów). Rozporządzenie z 05.07. 1879r. określało właściwość terytorialną sądów obwodowych. Granice tworzono w oparciu o okręgi miejskie (Stadtbezirke), obwody gminne (Gemeindebezirke), obwody dworskie (Gutsbezirke), okręgi urzędów policyjnych (Amtsbezirke).

korekta dat i obmiaru zespołu (KM 2005-03-16)