Kierownictwo Powiatowe w Giżycku: opinie polityczne członków organizacji powiatowej NSDAP, 1937-1942 sygn. 1. Grupa Powiatowa w Rynie: problemy polityki komunalnej, okólniki, rozkazy kierownictwa Prusy Wschodnie i kierownictwa centralnego, 1934-1937 sygn. 2-5.

Narodowo-Socjalistyczna Niemiecka Partia Robotnicza powstała w 1919 roku w Niemczech. Od 1921 roku jej przywódcą i ideologiem był Adolf Hitler. Po puczu monachijskim w 1923 roku została rozwiązana. Po wyjściu Hitlera z więzienia w 1924 partia została odbudowana najpierw jako partia nielegalna, a potem w 1925, po zmianach statutu, jako legalna partia startująca na równych prawach w wyborach do Reichstagu. Organem kierowniczym NSDAP w Niemczech było Reichsleitung z Adolfem Hitlerem na czele. Prowincje jako okręgi partyjne zwały się Gau, a na ich czele stał Gauleiter. Po przejęciu przez partię władzy 30 I 1933 roku Hitler został kanclerzem Rzeszy, a wkrótce Gauleiterzy uzyskali stanowiska naczelnych prezesów prowincji. W skład Gau wchodziły Kreisgruppe /organizacje powiatowe/ kierowane przez Kreisleiterów. Zwykle Kreisleiter był również starostą powiatowym. W poszczególnych miastach i miejscowościach wiejskich działały Ortsgruppe /wchodzące w skaład Kreisgruppe/ z Ortsleiterami na czele. Formacjami NSDAP były: paramilitarne organizacje S.A. I SS oraz cywilne Hitlerjugend, związek dziewcząt /BDM/, związek kobiet, korpus kierowców /NSKK/, korpus lotników /NSFK/ a później także obrona przeciwlotnicza ludności cywilnej. W Prusach Wschodnich NSDAP zaczęła tworzyć się od 1925 roku. W Królewcu powstała wówczas pierwsza Ortsgruppe. W 1932 roku przekształciła się ona w Kreisgruppe z przeszło 60-ma Ortsgruppen w mieście. Wschodniopruscy naziści wzmagali po 1930 roku walkę o zwolenników, o uzyskanie wpływów w instytucjach, radach miejskich i urzedach. Nasilali też terror przeciw przeciwnikom politycznym a zwłaszcza komunistom i socjademokratom. Po przejęciu władzy w państwie przez NSDAP 30 I 1933 roku terror jeszcze się wzmógł, jednocześnie rozpoczęło się przekształcanie Niemiec w państwo totalitarne. Rozwiązano wszystkie partie polityczne oprócz NSDAP. Erich Koch został naczelnym prezesem prowincji zachowując stanowisko szefa partii w Prusach Wschodnich. Rozpoczęły się rządy NSDAP w Prusach Wschodnich, które trwały aż do kapitulacji Królewca w dniu 9 IV 1945 roku.