Księgi ziemskie grabowieckie

Reference code
35/3/0
Border dates
1541-1777
Number of series
0
Number of scans
0

Content:

Zapisy, relacje, wyroki, 1541-1773, 20 j.a., Wyroki [decreta], 1575-1777, 12 j.a., Wpisy spraw [regestra causarum], 1762-1777, 1 j.a., Akta luźne, 1773-1775, 1 j.a.

The history of the creator:

Ślady działalności sądu ziemskiego grabowieckiego sięgają drugiej połowy XV w. Był organem pierwszej instancji a jego jurysdykcji podlegały wszystkie sprawy szlachty osiadłej z dziedziny sądownictwa spornego, z wyłączeniem należących do grodu 4 artykułów starościńskich (podpalenie, napad na drodze publicznej, najście na dom, zgwałcenie). Ponadto do 1631 r. jako jedyny miał prawo przyjmowania do swoich akt wpisów związanych z nabywaniem lub zbywaniem dóbr ziemskich (tzw. prawo wieczności). Obszarem działania sądu grabowieckiego była wchodząca w skład przyłączonego w 1462 r. do Korony województwa bełskiego ziemia bełska. Ten sam skład sędziowski sprawował w określonych prawem terminach sądy w Horodle dla powiatu horodelskiego, a tuż po nich dla powiatu grabowieckiego w Grabowcu. W 1616 r. na mocy uchwały sejmowej roki ziemskie horodelskie zostały przeniesione do Grabowca. Skład sędziowski stanowili wybierani na sejmikach i zatwierdzani przez króla: sędzia (iudex terrestris), podsędek (subiudex terrestris) i pisarz ziemski (notarius terrestris). Konstytucje sejmowe szczegółowo regulowały zasady wyboru, zatwierdzania, składania przysięgi oraz trybu sprawowania funkcji. Obradom towarzyszyło zwykle kilku przedstawicieli szlachty w roli asessorów. Sąd sprawował swe funkcje okresowo, na rokach ziemskich (termini terrestres). Przed ich rozpoczęciem odbywało się leżenie ksiąg (positio actorum), podczas którego pisarz i komornicy przyjmowali wpisy od stron. Terminy regulowane były zwyczajem oraz konstytucjami sejmowymi. Po I rozbiorze władze austriackie do czasu ukonstytuowania się nowych sądów szlacheckich zachowały przejściowo na terenie Galicji polskie sądownictwo ziemskie. W 1778 r. księgi polskich sądów zostały uznane za „milczące” i złożone w tzw. Archiwum Bernardyńskim we Lwowie.

Border dates:

1541-1777

Classification:

The name of the creator:

Dates:

Former name:

Foreign language name:

Acta terrestria Grabovecensia

Languages:

Availability:

entity.signature.brakDanych

Total archival units:

34

Total archival units developed :

34

Total archival units without records:

0

Total current materials

4.0

Total current materials developed

3.5

Totalcurrent materials without records

0.0

Total archival units:

0.0

Total running meters :

0.0

Dates of non-archival documentation :

Name Inventory tax uwagi
Book inventory approved Tak spis ksiąg ziemskich grabowieckich wykonany podczas skontrum
inventory published Nie Archiwum Państwowe w Lublinie, Inwentarz ksiąg dawnych, opr. J. Riabinin, W 1931