Archiwum fotograficzne Stanisława Brzozowskiego

Reference code
3/15/0
Number of series
8
Number of scans
1482

Content:

Zespół jest stosunkowo jednorodny pod względem tematycznym. Zawiera głównie fotografie związane z teatrem, podzielone na grupy według kryterium zawartości oraz miejsca i czasu ich wykonania, a także zdjęcia portretowe i zdjęcia architektury Warszawy: 1. Fotografie portretowe i sytuacyjne – portrety studyjne aktorów i aktorek (brak miejsca i daty wykonania) (sygn. 1-54), reprodukcje tableaux z portretami XIX-wiecznych aktorów, aktorek i śpiewaczek (sygn. 127-128), zdjęcia dokumentujące dwa nierozpoznane premierowe przedstawienia teatralne (sygn. 118-119), seria portretów Bolesława Bieruta oraz jego współpracowników (sygn. 129-130); 2. Teatr Wojska Polskiego w Łodzi - zdjęcia dokumentujące premierowe przedstawienia teatralne na scenie działającej w latach 1945-1949 (sygn. 55-56, 58-68, 70-75, 77-85, 117); 3. Teatr Powszechny Towarzystwa Uniwersytetu Robotniczego (TUR) - druga scena Teatru Wojska Polskiego w Łodzi - zdjęcia dokumentujące premierowe przedstawienia teatralne na scenie działającej w latach 1945-1948 (sygn. 57, 86-98); 4. Teatr Powszechny w Łodzi - zdjęcia dokumentujące premierowe przedstawienia teatralne na scenie działającej w latach 1948-1950 (sygn. 99-110, 112); 5. Teatr im. Stefana Jaracza w Łodzi - zdjęcia dokumentujące premierowe przedstawienia teatralne na scenie działającej w latach 1949-1952 (sygn. 111, 114-116); 6. Państwowe Teatry Dramatyczne we Wrocławiu - zdjęcia dokumentujące premierowe przedstawienia teatralne na scenie działającej w latach 1949-1969 (sygn. 69, 76, 113, 120); 7. Teatry warszawskie - reprodukcje zdjęć dokumentujących premierowe przedstawienia teatralne (sygn. 121-126); 8. Architektura Warszawy (sygn. 131-134) - fotografie ukazujące reprezentacyjne warszawskie budowle: Belweder, pałac w Łazienkach Królewskich, Sejm Rzeczypospolitej Polskiej i pałac w Natolinie.

About the Creator:

Stanisław Brzozowski (ur. 1883, Warszawa - zm. 1968, Łódź) - fotograf teatralny i dokumentalny, portrecista, uczestnik i laureat krajowych i międzynarodowych wystaw fotograficznych [I. Płażewski, Spojrzenie w przeszłość polskiej fotografii, 1982, s. 197]. W 1898 r. rozpoczął naukę zawodu w Wytwórni Materiałów Fotochemicznych Leonarda Kowalskiego, następnie podjął pracę na posadzie laboranta i asystenta w jego zakładzie fotograficznym przy ul. Mazowieckiej w Warszawie. Był zatrudniony w atelier Mariana Fuksa. Jeszcze przed I wojną światową otworzył w stolicy własny zakład fotograficzny z siedzibą przy ul. Elektoralnej, a potem przy ul. Świętokrzyskiej 11, w którym pracował do 1939 r. [W. Żdżarski, Historia fotografii warszawskiej, 1974, s. 204-205]. W okresie międzywojennym Brzozowski, pasjonujący się teatrem od dzieciństwa, nawiązał współpracę z warszawskim środowiskiem artystycznym. Dokumentował przedstawienia premierowe w Teatrze Polskim oraz na innych scenach: w Teatrze Ateneum, Małym, Letnim, Opera, Qui pro Quo, Morskie Oko. Równocześnie publikował zdjęcia na łamach prasy ilustrowanej, w tym w „Ilustrowanym Kurierze Codziennym” w działach poświęconych kulturze, gospodarce, dyplomacji i polityce (około 350 zdjęć). Pracował dla kroniki filmowej. Był współzałożycielem Cechu Fotografów Chrześcijan w Warszawie (1922 r.) [W. Żdżarski, Historia fotografii warszawskiej, 1974, s. 200]. Działalność fotograficzną kontynuował po wybuchu II wojny światowej. Po zniszczeniu dwóch kolejnych siedzib atelier (przy ul. Świętokrzyskiej i ul. Marszałkowskiej 129) w wyniku niemieckich nalotów bombowych (1939, 1944 r.) oraz utracie archiwum liczącego kilkanaście tysięcy negatywów Stanisław Brzozowski podjął decyzję o opuszczeniu miasta [W. Żdżarski, Historia fotografii warszawskiej, 1974, s. 205; https://web.archive.org/web/20190425084553/http://atelierwarszawskie.blogspot.com/2011/08/brzozowski-stanisaw.html, (dostęp: 11.03.2024)]. Po 1945 r. przeprowadził się do Łodzi, gdzie wznowił praktykę fotograficzną w nowym zakładzie przy ul. Piotrkowskiej 71, wchodząc w spółkę z fotografem Janem Malarskim. W mieście kontynuował pracę fotografa teatralnego, dokumentując spektakle wystawiane m.in. w Teatrze Powszechnym, Teatrze Wojska Polskiego i Teatrze im. Stefana Jaracza. Zajmował się fotografią reporterską (działalność zakładów pracy, uroczystości różnej rangi, wystawy i in.) oraz fotografią architektury. W tym okresie portretował również aktorów, polityków (m.in. Bolesława Bieruta) i inne znane postaci. W 1955 r. Stanisław Brzozowski został odznaczony Medalem 10-lecia Polski Ludowej [Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/196 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki – Monitor Polski 1955 nr 101 poz. 1400; https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WMP19551011400/O/M19551400.pdf (dostęp: 11.03.2024)]. Do końca życia pozostał aktywnym fotografem. Po śmierci w 1968 r. pochowano go na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie [https://cmentarze.um.warszawa.pl/pomnik.aspx?pom_id=61001 (dostęp: 11.03.2024)].

Border dates:

1945-1952

Classification:

archiwa prywatne i spuścizny

Creator's name:

Stanisław Brzozowski

Dates:

1945-1952.

Former name:

Foreign language name:

Languages:

Availability:

Available in full

Total archival files:

137

Total archival files processed:

137

Total archival files without records:

0

Total linear metres

5.8

Total linear metres processed

5.8

Total linear metres without records

0.0

Total archival files:

0

Total files:

0

Total size (in MB):

0.0

Total documents

0

Total cases

0

Total classes

0

Total archival files:

0.0

Total running meters :

0.0

Dates of non-archival documentation :

Name Quantity Inventory uwagi
Electronic archive inventory approved No data
Geographical index No data
Index of persons No data

Zespół zawiera negatywy na błonie oraz szkle, wśród których przeważają formaty 125x175 mm i 130x180 mm. Notuje się także obecność formatów: 55x75 mm, 60x90 mm, 70x95 mm, 85x140, 90x120 mm, 100x150 mm oraz 120x165 mm. Ponadto w zespole znajdują się 192 sygnowane odbitki fotograficzne o zróżnicowanych wymiarach (najmniejsze w formacie 80x115 mm, największe – 240x300 mm), w tym duże powiększenia naklejone na karton.