Zespół
Content:
Pierwsza seria akt o tytule: Sesje Gromadzkiej Rady Narodowej obejmuje teczki dokumentacji aktowej wytworzonej w latach 1958-1972, o sygnaturach 1-10. Teczki te zawierają protokoły sesji Gromadzkiej Rady Narodowej w Różewie z lat 1958-1972, wraz z rejestrem uchwał (z lat 1961-1963). Ponadto, w serii znajduje się dokumentacja dotycząca spotkań radnych z wyborcami z lat 1965-1970 (sygnatura 10). Nie zachowała się dokumentacja protokolarna z sesji, z pierwszych lat działalności PGRN w Różewie (lata: 1954-1958). Przechowywane w zespole protokoły sesji posiadają załączniki w postaci uchwał, regulaminów, programów, sprawozdań, planów, informacji i analiz problemowych. Obrady rady dotyczyły głównie spraw rolnictwa (produkcja roślinna i zwierzęca, obowiązkowe dostawy, skup, kontraktacja, przygotowanie i przebieg sezonowych prac rolnych, wpływy z podatków i opłat wiejskich, melioracji i konserwacji urządzeń wodno-melioracyjnych, gospodarstw podupadłych ekonomicznie). Podejmowane były również sprawy z innych obszarów życia gromady: szkolnictwo, kultura, zdrowie i opieka społeczna, handel, bezpieczeństwo publiczne, bezpieczeństwo przeciwpożarowe gromady, praca kulturalno-oświatowa. W protokołach sesji zawarte są informacje o składzie rady, komisji i prezydium oraz wnioskach zgłaszanych przez komisje i radnych. Drugą serię, pod tytułem Komisje Gromadzkiej Rady Narodowej, stanowią teczki o sygnaturach 11-15. W zespole archiwalnym zachowany jest tylko fragment dokumentacji aktowej wytworzonej przez komisje stałe Gromadzkiej Rady Narodowej w Różewie (lata: 1964-1972). W zespole archiwalnym brakuje dokumentacji z posiedzeń komisji stałych z lat 1955-1963, a w przypadku Komisji Mandatowej i Komisji Rolnictwa i Zaopatrzenia Ludności brakuje akt z lat 1955-1964. Dokumentacja aktowa komisji Gromadzkiej Rady Narodowej w Różewie to materiały Komisji Finansowej z lat 1964-1971 o sygnaturze 11, która zajmowała się między innymi opracowaniem i realizacją budżetu, przygotowaniem materiałów na sesję, opracowaniem kooreferatów oraz przygotowaniem projektów uchwał, wnioskowała w sprawach kredytów budżetowych. Komisja ta prowadziła również kontrole finansowe zakładów budżetowych takich jak młyn, szkoły czy przedszkola. Akta Komisji Kultury i Spraw Socjalnych z lat 1964-1972 o sygnaturze 12, to dokumentacja komisji, która odbywała kontrole w zakresie warunków życia nauczycieli, kontrolę potrzeb remontowych budynków szkolnych, także nadzór nad warunkami higienicznymi i estetycznymi w zakładach budżetowych. Sprawowano kontrolę pod względem stanu sanitarnego w ośrodkach zdrowia. Wnioski z kontroli przekazywane były do realizacji podmiotom kontrolowanym. Materiały Komisji Mandatowej z lat 1965-1972 o sygnaturze 13, dokumentują działalność komisji, która zajmowała się analizą pracy radnych, członków komisji, jak również zapoznawała się z wnioskami złożonymi przez członków komisji, w sprawie zrzeczenia się mandatu. Na skutek wniosków rady odwoływano radnych i powoływano w ich miejsce nowych. Członkowie tej komisji przeprowadzali rozmowy z mniej aktywnymi radnymi i członkami pozostałych komisji, aby zwiększyli swój udział w pracy komisji czy jako radny. Materiały Komisji Mienia Gromadzkiego w Różewie z lat 1964-1972 o sygnaturze 14, zawierają protokoły komisji (wraz z załącznikami), która zrealizowała zadania związane z ochroną przeciwpożarową, nadzorowała urządzenia gromadzkie i budynki mienia gromadzkiego oraz ich zagospodarowanie. Do zadań Komisji Mienia Gromadzkiego należało opracowanie projektów i wniosków wspólnie z Komisją Finansów dla Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Wałczu, w sprawie terenowego planu gospodarczego w zakresie budowy i potrzeb remontowych dróg, szkół, świetlic, mostów, przedszkoli itp. Komisja sprawowała kontrolę i składała informację z kontroli na przykład z oświetlenia ulicznego czy stanu zaopatrzenia w opał jednostek budżetowych. Dokonywano oględzin dróg i mostów, poddawano jednostki budżetowe pod względem przeciwpożarowym i kontrolowano jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP) pod względem gotowości bojowej i konserwacji sprzętu. Ponadto przeprowadzano kontrole estetyki wsi, porządku w parkach i terenach gromadzkich. Materiały Komisji Rolnictwa i Zaopatrzenia Ludności z lat 1965-1972- o sygnaturze 15, dotyczą głównie nadzoru prowadzonego przez komisję nad działalnością Gminnych Spółdzielni (GS)- co do zaopatrzenia sklepów w artykuły spożywcze, w nasiona i nawozy, w środki produkcji rolnej i artykuły do zwalczania chwastów. Komisja ta kontrolowała działalność sołtysów na odcinku realizacji podatków i opłat wiejskich, prowadziła kontrole biura GRN w zakresie zawierania umów na zagospodarowanie Państwowego Funduszu Ziemi (PFZ). Komisja dokonywała kontroli w sprawach dotyczących sprawnego przeprowadzenia akcji wiosenno-siewnej, terminowego zasiewu i zbiorów plonów, kontrolowała wymiany ziarna siewnego przez gospodarstwa produkcyjne, prowadziła kontrole na odcinku wzrostu hodowli bydła i trzody chlewnej. Zajmowała się sprawami zadrzewień i gospodarki leśnej. W wyniku przeprowadzanych kontroli komisja formułowała wnioski i przekazywała je do realizacji jednostkom kontrolowanym. W toku prac komisji formułowano wnioski, aby zwiększyć zaopatrzenie w nawozy sztuczne, uzupełnić brakujące nasiona siewne na kontraktację i wolne wysiewy roślin rolnych i warzywnych, aby uzupełnić środki chemiczne w Gminnej Spółdzielni, wezwać bezumownych użytkowników gruntów do zawarcia umów dzierżawnych, a także zaopatrzyć sklepy w artykuły spożywcze itp. W trzeciej serii akt zatytułowanej: Posiedzenia Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej, usystematyzowano akta o sygnaturach 16-25. Dokumentację tę stanowią protokoły posiedzeń Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w Różewie (z lat 1956-1972) wraz z rejestrem uchwał (lata: 1962-1963). Zachowane protokoły posiedzeń prezydium dotyczą realizacji uchwał GRN, odnoszących się między innymi do realizacji obowiązkowych dostaw, kontraktacji produkcji zwierzęcej i roślinnej, dotyczących udzielenia ulg i rozpatrywania zasadności udzielonych ulg w obowiązkowych dostawach. Seria czwarta o nazwie: Zebrania wiejskie, sołtysi- to teczki o sygnaturach 26-29, są to protokoły zebrań wiejskich i narad z sołtysami z lat 1964-1972. Organizowano narady radnych z sołtysami, na których informowano sołtysów o sprawach bieżących gromady, zalecając im jednocześnie organizowanie zebrań wiejskich, w celu informowania społeczeństwa w sprawach dotyczących wsi. Na zebraniach wiejskich poruszano głównie sprawy gospodarcze, dotyczące melioracji, chemicznej walki z chwastami i szkodnikami, mechanizacji rolnictwa, oceny postępu w rozwoju produkcji rolnej, stosowania nawozów mineralnych i wapnowania gleb, stosowania środków ochrony roślin. Ponadto odnoszono się do kwestii dotyczących działalności sołtysów, spraw bezpieczeństwa przeciwpożarowego i publicznego itp. Serię piątą- Plany i sprawozdania gospodarcze, tworzą teczki o sygnaturach 30-44. W serii tej, znajdują się akta opisane sygnaturami 30-33, zawierające zadania gospodarcze i wiejskie programy rozwoju rolnictwa dla poszczególnych wsi z lat 1961-1968, a także pięcioletnie plany rozwoju gromady na lata 1961-1965 opracowane w 1961 roku (sygnatura 34) i na lata 1966-1971, opracowane w roku 1966 (sygnatura 39). Teczki oznaczone sygnaturami 35-38, 40-44 zawierają dokumentację dotyczącą planowania i realizacji wiejskich planów gospodarczych na terenie gromady Różewo sporządzoną w latach 1961-1969, są to roczne plany gospodarcze na lata 1962- 1970, zawierają między innymi informacje z zakresu podstawowych danych dotyczących gromady, zagospodarowania gruntów należących do Państwowego Funduszu Ziemi, założeń rozwoju produkcji rolnej, zadań dotyczących nawożenia mineralnego, melioracji, kontraktacji produktów zwierzęcych w gospodarce chłopskiej, skupu produktów rolnych, ochrony roślin, zapotrzebowania na przemysłowe pasze treściwe i siano, zaopatrzenia wsi w wodę, oświaty rolniczej, inwestycji i remontów. Seria szósta o nazwie: Sprawozdawczość i statystyka, to akta o dalszych sygnaturach-45-53, jakimi oznaczono teczki dotyczące sprawozdawczości z lat 1958-1971. Są to spisy rolne (czerwcowe i grudniowe), sprawozdania z realizacji planów oraz ogólnej działalności GRN w Różewie. Teczka o sygnaturze 47 zawiera dokumentację dotyczącą Narodowego Spisu Powszechnego przeprowadzonego w 1960 roku. W serii znajduje się analiza lustracji gospodarstw w ramach realizacji uchwały IX Plenum Komitetu Centralnego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej z 1969 roku- sygnatura 52. W serii siódmej: Kontrole i zarządzenia pokontrolne, znajdują się teczki o sygnaturach 54-55, to materiały archiwalne dotyczące kontroli zewnętrznych przeprowadzonych w Prezydium GRN w Różewie w latach 1961-1972. Kolejne jednostki archiwalne o sygnaturach 56–72 uszeregowano w serii ósmej- Budżet i jego wykonanie. W teczkach przechowywane są roczne budżety na lata 1955-1963, oraz budżety gromady i plany funduszu gromadzkiego na lata 1964- 1972 ponadto zmiany planu budżetowego na rok 1972 wraz z projektem planu na rok 1973 (dokumentacja sporządzona w latach 1955-1972). Zawierają one ogólne dane statystyczne gromady, a także roczny plan dochodów i wydatków, według działów gospodarki narodowej takich jak: przemysł, budownictwo, rolnictwo i leśnictwo, transport i łączność, gospodarka komunalna i mieszkaniowa, ochrona zdrowia, świadczenia społeczne, administracja państwowa, dochody z gospodarki nieuspołecznionej, oświata, kultura i sztuka, finanse. Seria dziewiąta- Podział administracyjny, obejmuje jednostki o sygnaturach 73-79 z lat 1954-1971. W teczce o sygnaturze 73 przechowywane są protokoły przekazania znaków geodezyjnych pod ochronę oraz dokumentacja dotycząca zmian w podziale administracyjnym z lat 1965-1971. Jednostki archiwalne o sygnaturach 74-76 to rejestry gruntów wsi: Nowy Dwór i Przybkowo, Różewo, Prusinowo, Chwiram, Dzikowo, zawierające alfabetyczne spisy właścicieli gruntów, wykazy parcel, rejestry pomiarowo klasyfikacyjne.
About the Creator:
Podstawą prawną dla powstania gromadzkich rad narodowych była ustawa o reformie podziału administracyjnego wsi i powołaniu gromadzkich rad narodowych z dnia 25 września 1954 roku. W miejsce dotychczasowego podziału administracyjnego na gminy, został wprowadzony w Polsce nowy podział terytorialny na gromady. Organami władzy państwowej w gromadach zostały gromadzkie rady narodowe. Przejęły one funkcje i zadania, które dotychczas należały do gminnych rad narodowych i ich organów. Gromadzka Rada Narodowa w Różewie (GRN) powołana została uchwałą nr 43/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 5 października 1954 roku. Gromadę Różewo z siedzibą Gromadzkiej Rady Narodowej w Różewie utworzono z obszarów dotychczasowych gromad: Różewo i Nowy Dwór z gminy Róża Wielka oraz wsi Chwiram i Przybkowo ze zlikwidowanej gminy Kłębowiec w powiecie wałeckim. Na mocy uchwały nr 19, Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 30 września 1959 roku, w sprawie zmian granic niektórych gromad oraz zmian siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie koszalińskim, z dniem 31 grudnia 1959 roku do gromady Różewo włączono obszar zlikwidowanej gromady Gostomia (bez wsi Dzikowo, którą przyłączono do gromady Mielęcin). Kolejną uchwałą, nr 20 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 30 września 1959 roku, w sprawie zniesienia i utworzenia niektórych gromad w województwie koszalińskim, do gromady Różewo włączono obszar zlikwidowanej gromady Róża Wielka (za wyjątkiem wsi Leżenica i Gądek, które przyłączono do gromady Szydłowo). Dalsze zmiany administracyjne nastąpiły w związku z uchwałą nr XVII/67/68 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 25 kwietnia 1968 roku, w sprawie zmian granic niektórych gromad w województwie koszalińskim, na skutek której, z dniem 31 grudnia 1968 do gromady Różewo włączono wsie Brzezinki i Ługi Wałeckie ze zniesionej gromady Strączno. GRN w Różewie podlegała Powiatowej Radzie Narodowej w Wałczu, a ta z kolei- Wojewódzkiej Radzie Narodowej w Koszalinie. GRN kierowała na podległym obszarze działalnością gospodarczą, społeczną i kulturalną gromady wiążąc jej potrzeby z zadaniami ogólnopaństwowymi oraz uchwalała budżet. Zakres działania gromadzkiej rady narodowej został określony w ustawie z roku 1954 o radach narodowych, a następnie w noweli ustawy z dnia 25 stycznia 1958 roku, która zapoczątkowała proces decentralizacji i przekazywania części uprawnień gospodarczych ze szczebla powiatowej rady narodowej do gromadzkiej rady narodowej. Gromadzka Rada Narodowa w Różewie obradowała na sesjach. Do podstawowych zadań GRN należało wspieranie rozwoju produkcji rolnej, wykorzystanie lokalnych możliwości dla zaspokojenia potrzeb mieszkańców oraz zapewnienie wykonania przez nich obowiązków względem państwa. W strukturze organizacyjnej gromadzkiej rady narodowej wyodrębnione były następujące organy: 1. gromadzka rada narodowa, 2. komisje problemowe, 3. prezydium GRN, 4. biuro gromadzkie. Gromadzka rada narodowa była najniższym stopniem administracyjnym w systemie władzy państwowej w terenie. Powoływana była w wyborach na trzyletnią kadencję, swoje zadania realizowała na sesjach, wspierana przez organy pomocnicze jakimi były komisje stałe gromadzkiej rady narodowej, poprzez swój organ wykonawczy i zarządzający- prezydium gromadzkiej rady narodowej oraz przez działalność radnych w terenie. Sesje zwoływane były przez prezydium gromadzkiej rady narodowej, a obrady prowadzone były przez przewodniczącego gromadzkiej rady narodowej. Na pierwszej sesji każdej kadencji wybierano prezydium i komisje stałe. Zgodnie z uchwałą Rady Państwa z dnia 1 lutego 1958 roku, podjętą w sprawie rodzaju i składu liczbowego komisji rad narodowych, w Gromadzkiej Radzie Narodowej w Różewie funkcjonowały komisje stałe powołane dla realizacji jej poszczególnych dziedzin działalności. Były to następujące komisje problemowe: Komisja Finansowa, Komisja Rolnictwa i Zaopatrzenia Ludności, Komisja Kultury i Spraw Socjalnych, Komisja Mienia Gromadzkiego, Komisja Mandatowa. Komisje pełniły funkcję pomocniczą, doradczą i kontrolną. Ich zadaniem było utrzymanie stałej i ścisłej łączności z mieszkańcami gromady, występowanie z inicjatywą wobec rady i jej prezydium, współudział w przygotowaniu i realizowaniu uchwał rady oraz wykonywanie kontroli społecznej. W kolejnych kadencjach dochodziło do zmian nazw poszczególnych komisji, powoływano nowe składy osobowe komisji, gdy zaistniała taka konieczność członków komisji odwoływano i w ich miejsce powoływano nowych. GRN w Różewie wybierała spośród radnych skład prezydium- organ wykonawczy i zarządzający, działający kolegialnie. Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w Różewie, które w swojej pracy kierowało się uchwałami rady oraz wytycznymi i instrukcjami Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Wałczu podejmowało czynności niezbędne dla wykonania zadań gromadzkiej rady narodowej. Przygotowywało i zwoływało sesje rady, współdziałało z komisjami problemowymi rady i przekładało im określone zagadnienia do zbadania i zaopiniowania, rozpatrywało wnioski komisji i rady, opracowywało projekt budżetu gromady oraz uchwalało sprawozdania z wykonania budżetu. Sprawy z zakresu działania Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w Różewie prowadziło biuro gromadzkie. W celu zapewnienia łączności między mieszkańcami poszczególnych wsi gromady, a gromadzką radą narodową i jej prezydium, na zebraniach wiejskich wybierano sołtysów. Sołtysi obejmowali stanowisko po podjęciu uchwały zatwierdzającej przez GRN w Różewie. Sołtysi byli wybierani dla zapewnienia łączności między mieszkańcami poszczególnych wsi, a gromadzką radą narodową i jej prezydium. Od 1958 roku mieszkańcy na zebraniach wiejskich wybierali sołtysów na okres 3 lat. Ustawa z 1958 roku przywracała zniesioną cztery lata wcześniej instytucję sołtysów (od 1954 roku do 1958 roku wybierano pełnomocników wiejskich). Sołtysa odwołać mogła gromadzka rada narodowa lub prezydium powiatowej rady narodowej. Prezydium GRN zwoływało okresowe narady sołtysów. Poszczególni sołtysi zwoływali zebrania wiejskie i przewodniczyli im, czuwali nad wykonywaniem przez mieszkańców wsi obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz z uchwał GRN i jej prezydium. Byli przedstawicielami mieszkańców sołectwa i reprezentowali ich postulaty przed prezydium. Nowela ustawy o radach narodowych z dnia 25 stycznia 1958 roku zapoczątkowała proces decentralizacji i przekazywania części uprawnień gospodarczych ze szczebla powiatowej rady narodowej do gromadzkiej rady narodowej. W 1961 roku gromadzkie rady narodowe otrzymały zadania z zakresu wymiaru podatku, poboru podatków, rozszerzone w 1965 roku. W dniu 28 czerwca 1963 roku uchwalona została nowelizacja do ustawy o radach narodowych z 1958 roku, która wprowadzała między innymi zmiany polegające na wzmocnieniu roli sesji oraz pozycji komisji rad narodowych. Wprowadzono obowiązek uchwalania pięcioletnich programów rozwoju gromad oraz rocznych planów gospodarczych. W grudniu tego roku wprowadzono czteroletnią kadencję rad narodowych. Poprzez uchwalenie uchwały nr XIII/39/71 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 29 września 1971 roku, w sprawie zmian granic niektórych gromad oraz przeniesienia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie koszalińskim, z dniem 31 grudnia 1971 przeniesiono siedzibę Gromadzkiej Rady Narodowej z Różewa do miasta Wałcza, zachowując nazwę gromady: gromada Różewo. Na mocy tej uchwały z gromady Różewo wyłączono wsie Nowy Dwór i Róża Wielka, włączając je do gromady Szydłowo. Ponadto, do gromady Różewo włączono wsie: Rutwica i Nagórze ze zniesionej gromady Lubiesz, wsie Dzikowo i Prusinowo Wałeckie ze zniesionej gromady Mielęcin i wsie Nakielno i Strączno z gromady Wałcz. Zmiany te były konsekwencją rozpoczętego w 1957 roku i trwającego do 1971 roku procesu korygowania podziału administracyjnego wsi, polegającego na likwidacji niektórych gromad i włączaniu ich obszaru (w całości lub częściowo) do gromad sąsiednich. Redukowano ilość gromad i powiększano ich obszar. W tym kształcie Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w Różewie funkcjonowało do 31 grudnia 1972 roku, czyli do wprowadzenia w życie kolejnej reformy administracyjnej. W dniu 29 listopada 1972 roku uchwalona została ustawa, o utworzeniu gmin i zmianie ustawy o radach narodowych z dnia 25 stycznia 1958 roku. W miejsce gromad zostały utworzone gminy jako podstawowe jednostki podziału administracyjno-gospodarczego na terenach wiejskich. W ten sposób Gromadzka Rada Narodowa w Różewie zakończyła swoją działalność. Zgodnie z zapisami ustawy, uchwałą nr XXIII/77/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Koszalinie z dnia 9 grudnia 1972 roku, w sprawie utworzenia gmin w województwie koszalińskim, w powiecie wałeckim, 1 stycznia 1973 roku utworzono Gminę Różewo, w powiecie wałeckim, w województwie koszalińskim. Gminna rada narodowa była terenowym organem władzy państwowej. Naczelnik gminy stanowił organ administracji państwowej w gminie oraz organ wykonawczo- zarządzający gminnej rady narodowej. Naczelnik wykonywał swoje zadania przy pomocy podległego mu Urzędu Gminy.
Border dates:
1954 - 1972
Classification:
administracja ogólna
Creator's name:
Dates:
1954-1972.
Former name:
Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej Różewo
Foreign language name:
Languages:
polski
Availability:
Available in full
Total archival files:
79
Total archival files processed:
79
Total archival files without records:
0
Total linear metres
1.2
Total linear metres processed
1.2
Total linear metres without records
0.0
Total archival files:
0
Total files:
0
Total size (in MB):
0.0
Total documents
0
Total cases
0
Total classes
0
Total archival files:
0.0
Total running meters :
0.0
Dates of non-archival documentation :
| Name | Quantity Inventory | uwagi |
|---|---|---|
| Electronic archive inventory approved | No data |