Sprawy ogólne, upaństwowienie zakładów z lat 1946-1949, sygn. 1

Śląskie Zakłady Przemysłowe w Tarnowskich Górach powstały w 1937 roku. Komunalna Kasa Oszczędności /KKO/ powiatu tarnogórskiego egzekwując swoje należności od firmy Ge-Te-Pe (Górnośląskie Towarzystwo Przemysłowe) nabyła w 1937 roku, w drodze publicznej licytacji, nieruchomość składającą się z terenu wraz z 7 budynkami fabrycznymi i domem administracyjnym. Nieruchomość dała podstawę dla utworzenia Śląskich Zakładów Przemysłowych w Tarnowskich Górach. Zakłady zostały założone przez KKO, za zgodą Ministerstwa Skarbu, jako spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Odpowiedni akt został spisany 16 września 1938 roku w Katowicach. Wynikało z niego, że kapitał spółki wynosił 125.000 i dzielił się na 125 równych udziałów. Wspólnikami spółki byli: Komunalna Kasa Oszczędności powiatu Tarnowskie Góry (52% udziałów), inżynier Alfons Jagielski z Tarnowskich Gór (24% udziałów) i Kazimierz Wierzbicki z Tarnowskich Gór (24 % udziałów). Organami spółki były: Zarząd Rada Nadzorcza, Komisja Rewizyjna i Walne Zgromadzenie Wspólników. Do września 1939 roku firma zajmowała się produkcją konstrukcji żelaznych, znaków drogowych, sygnalizacji i urządzeń kolejowych, które sprzedawała we własnym zakresie. Po wybuchu wojny Niemcy sprzedali przedsiębiorstwo firmie Maschinenfabrik w Tarnowskich Górach, które rozpoczęło tam produkcję stalowych wózków i stempli kopalnianych oraz stalowych obudów kopalnianych. Po opuszczeniu terenu Tarnowskich Góra przez okupanta w fabryce, jako pierwszy, pojawił się Alfons Jagielski, który w dniu 22 lutego 1945 roku przejął z rąk Pełnomocnika Tymczasowego Rządu zarząd państwowy nad zakładem. Postanowieniem Sądu Grodzkiego w Tarnowskich Górach z 6 czerwca 1945 roku przywrócono spółce posiadanie majątku i zarządzono reaktywację przedsiębiorstwa, które członkowie Zarządu odebrali od Tymczasowego Zarządu Państwowego dnia 8 czerwca 1945 roku. Przedsiębiorstwo kontynuowało produkcję prowadzoną w czasie okupacji oraz wznowiło częściowo produkcję sygnalizacji i urządzeń kolejowych. Dnia 15 stycznia 1949 roku przedsiębiorstwo zostało upaństwowione. [na podstawie wstępu do inwentarza, oprac. A. Staszków, Katowice 2000]

KM 19.09.2000, 0010-3