1. Gimnazjum i Liceum dla Dorosłych (kurs) przy I Państwowym Gimnazjum i Liceum im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu 1945-1947 (katalogi główne klas gimnazjalnych i licealnych, protokoły i świadectwa ukończenia gimnazjum, protokoły i świadectwa egzaminów dojrzałości, pisemne zadanie egzaminacyjne uczennicy z języka angielskiego), sygn. 1-5, 208-210; 2. Trzyletnia Szkoła Średnia Ogólnokształcąca o ustroju semestralnym dla Dorosłych Związku Nauczycielstwa Polskiego w Przemyślu 1947-1948 (katalogi główne, protokoły i świadectwa egzaminów dojrzałości, deklaracja kursantów do opłacania taksy za naukę oraz zapiski z pobierania opłat szkolnych, podania i korespondencja dotyczące wydawania duplikatów świadectw półrocznych i ukończenia kolejnych klas), sygn. 6-18, 211-212; 3. Państwowe Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych im. Bolesława Limanowskiego w Przemyślu 1948-1950 (katalogi główne, protokoły i świadectwa egzaminów dojrzałości, protokoły z egzaminów promocyjnych, zestawienie ocen uczniów klasy IVd w roku szkolnym 1948/49), sygn. 19-57, 213-215; 4. Liceum Ogólnokształcące dla Pracujących w Przemyślu 1951-1997, sygn. 58-102, 113, 115-133, 139-140, 147-162, 164-166, 168-207, 216-255; 4.1. Protokoły z posiedzeń Rady Pedagogicznej i Komisji Egzaminacyjnych 1961-1997, sygn. 113, 153-159; 4.2. Protokoły z posiedzeń Komisji Rekrutacyjno-Kwalifikacyjnej 1975-1993, sygn. 176, 216-217; 4.3. Dokumentacja organizacyjna szkoły 1963-1964, 1966, 1969-1995 (księgi zarządzeń dla Grona Pedagogicznego, księgi zarządzeń dla słuchaczy Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących, aktualne stany słuchaczy, regulaminy Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących, Rady Pedagogicznej i Społecznego Komitetu Opiekuńczego , protokoły zdawczo-odbiorcze przekazywania obowiązków dyrektora szkoły, plany pracy Społecznego Komitetu Opiekuńczego, biblioteki szkolnej, program rozwoju Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących na lata 1972-1975, sprawozdanie Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących w Przemyślu za lata 1971-1975, protokoły i sprawozdania z wizytacji, sprawozdania statystyczne dla GUS, pisma Kuratorium Okręgu Szkolnego w Rzeszowie dotyczące zatrudniania i wynagradzania nauczycieli), sygn. 152, 160-161, 164-166, 168-169, 171-172, 218-235; 4.4. Organizacja pracy dydaktyczno-wychowawczej 1968, 1972-1980, 1982-1997 (plany pracy na lata szkolne 1974/75-1979/80, 1982/83-1992/93, plany hospitacji, organizacja roku szkolnego 1974/75, zestawienia odbytych hospitacji, księga zastępstw), sygn. 147-151, 162, 170, 173, 236-243; 4.5. Korespondencja i informacje dotyczące uczniów i absolwentów 1951, 1956, 1958, 1960, 1962, 1967, 1974 (prośby o wydanie duplikatów świadectw, imienny wykaz uczniów Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących w Przemyślu z 1974 roku zamierzających podjąć studia po ukończeniu liceum), sygn. 244-247; 4.6. Dokumentacja przebiegu i wyników nauczania 1951-1993 (protokoły i świadectwa egzaminów dojrzałości, dokumentacja egzaminów dojrzałości, protokoły egzaminów wstępnych, poprawkowych i uzupełniających, dokumentacja egzaminów poprawkowych i wyrównawczych, zestawienia wyników egzaminów wstępnych, poprawkowych i uzupełniających, świadectwa ukończenia Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących w Przemyślu), sygn. 58-102, 115-133, 139-140, 174-175, 177-203; 4.7. Działalność samorządu uczniowskiego i organizacji szkolnych 1973-1975, 1977-1978 (regulaminy Samorządu Szkolnego, Szkolnego Koła PTTK, plany pracy Samorządu Szkolnego, Szkolnego Koła PTTK, Szkolnego Koła Przyjaźni Polsko-Radzieckiej, protokoły z kontroli działalności Samorządu Uczniowskiego), sygn. 250-255; 4.8. Kroniki 1972-1999, sygn. 204-207; 5. Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu 1993-2002, sygn. 103-112, 114, 134-138, 163, 167, 256-267; 5.1. Protokoły z posiedzeń Rady Pedagogicznej i Komisji Egzaminacyjnych 1997-1999, sygn. 114; 5.2. Protokoły z posiedzeń Komisji Rekrutacyjno-Kwalifikacyjnej 1993-2000, sygn. 256; 5.3. Dokumentacja organizacyjna szkoły 1993-1999 (księga zarządzeń dla Grona Pedagogicznego, księga zarządzeń dla słuchaczy Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących, aneks do statutu Zespołu Szkół Ogólnokształcących Liceum dla Dorosłych w Przemyślu, sprawozdania GUS Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych w Przemyślu, protokoły zdawczo-odbiorcze przekazywania obowiązków dyrektora szkoły), sygn. 112, 167, 258-260; 5.4. Organizacja pracy dydaktyczno-wychowawczej 1993-1999 (księga zastępstw, plany pracy na lata szkolne 1993/94- 1997/98, plany hospitacji), sygn. 163, 257, 261-262; 5.5. Korespondencja i informacje dotyczące uczniów 1994, 1996, 1998 (opinie Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Przemyślu dotyczące uczniów Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych w Przemyślu, informacja Zespołu Szkół Ekologicznych o poziomie nauki języka angielskiego uczniów, którzy przeszli do Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych w Przemyślu), sygn. 263-264; 5.6. Dokumentacja przebiegu i wyników nauczania 1994-2002 (zbiory protokołów egzaminów dojrzałości, dokumentacja egzaminów dojrzałości, sprawozdania z przebiegu egzaminów dojrzałości, zestawienia wyników egzaminów poprawkowych i uzupełniających), sygn. 103-111, 134-138, 265-267;

Zarządzeniem Ministerstwa Oświaty z dnia 14 lipca 1945 roku powołano gimnazja i licea dla dorosłych, a 29 sierpnia 1945 wydano okólnik określający ich cele, zadania oraz organizację. Gimnazja i licea dla dorosłych przeznaczone były dla osób, które z powodu przekroczenia wieku nie mogły uczęszczać do normalnych gimnazjów i liceów dla młodzieży. Szkoły te mogły być organizowane przez samorząd terytorialny, związki i organizacje społeczne oraz instytucje kulturalno-oświatowe pod kontrolą pedagogiczną władz szkolnych i zgodnie z obowiązująca wtedy ustawą z dnia 11 marca 1932 roku o prywatnych szkołach oraz zakładach naukowych i wychowawczych (Dz. U.R.P. z dnia 20 IV 1932 r. Nr 33, poz. 343). Z braku niewystarczających funduszy społecznych można było zakładać również szkoły państwowe tego typu. Do czasu opracowania osobnych programów nauczania dla dorosłych szkoły posługiwały się programem dla normalnych gimnazjów i liceów. Najczęściej były to szkoły koedukacyjne. Cykl nauki w gimnazjum i liceum dla dorosłych składał się z 6 semestrów, z których każdy był osobnym, półrocznym kursem nauki. Do gimnazjum przyjmowano dorosłych, którzy ukończyli 18 lat i przedłożyli świadectwo ukończenia sześciu klas szkoły powszechnej, do liceum - po przedłożeniu świadectwa o ukończeniu gimnazjum lub zdaniu egzaminów wstępnych. Po ukończeniu gimnazjum uczniowie otrzymywali świadectwo analogicznie jak uczniowie normalnego gimnazjum, a warunkiem ukończenia liceum było zdanie egzaminu dojrzałości według ustalonego regulaminu. Szkoły średnie dla dorosłych przeznaczone były głównie dla osób pracujących zawodowo. Osoby dorosłe niepracujące mogły być przyjęte do szkoły pod warunkiem, że po przyjęciu na dany semestr wszystkich chętnych pracujących pozostawały jeszcze wolne miejsca. Nadzór nad gimnazjami i liceami dla dorosłych sprawowały wydziały oświaty i kultury dorosłych w kuratoriach przy pomocy wykwalifikowanych wizytatorów. Gimnazja i licea dla dorosłych korzystały z lokali, pracowni i pomocy naukowych normalnych gimnazjów na zasadzie porozumienia się z ich dyrektorami. Porozumienie dotyczyło również ustalenia pory zajęć lekcyjnych(1). Pierwsze Gimnazjum i Liceum dla Dorosłych w Przemyślu założono w 1945 roku przy I Państwowym Gimnazjum i Liceum im. J. Słowackiego w budynku przy ulicy Słowackiego 21. Klasy dzieliły się pod względem programowym na dwa typy: humanistyczny i matematyczno-przyrodniczy. Lekcje odbywały się po południu. Podczas lekcji uczniowie uczyli się: języka polskiego, historii, geografii, biologii, fizyki, matematyki, propedeutyki filozofii, chemii, rysunków oraz języków: francuskiego, angielskiego, niemieckiego i rosyjskiego. Języka łacińskiego uczyli się obowiązkowo uczniowie klas typu humanistycznego. Nauczycielami w szkole dla dorosłych byli nauczyciele uczący w I Państwowym Gimnazjum i Liceum im. J. Słowackiego w Przemyślu. Szkoła była jednostką podległą Kuratorium Okręgu Szkolnego Rzeszowskiego, a w roku 1946 obowiązki dyrektora szkoły pełnił Franciszek Persowski(2). W sierpniu 1947 roku podinspektor Wydziału Oświaty i Kultury Dorosłych - Michał Markowicz oraz dyrektor funkcjonującego przy I Państwowym Gimnazjum i Liceum im. J. Słowackiego Gimnazjum i Liceum dla Dorosłych - Antoni Skoczylas przy współudziale Związku Nauczycielstwa Polskiego założyli Prywatną Szkołę Średnią dla Dorosłych przy Związku Nauczycielstwa Polskiego w Przemyślu. Szkoła miała nadal ustrój semestralny, a nauka trwała trzy lata. Zarządzeniem Ministra Oświaty z dnia 28 września 1948 roku Nr V KD-1091/48 dotychczasowa Szkoła Średnia dla Dorosłych przy ZNP, w której uczyło się w 15 oddziałach około 600 dorosłych uczniów została upaństwowiona. Otrzymała również nową nazwę: Państwowe Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych im. Bolesława Limanowskiego w Przemyślu(3). Od roku 1950 szkoła nazywała się: Państwowe Liceum Ogólnokształcące dla Pracujących w Przemyślu. Była szkołą 4-letnią, opartą na podbudowie 7 klas szkoły podstawowej oraz realizowała program 11-letniej szkoły ogólnokształcącej. Nauka odbywała się w ciągu czterech lub pięciu dni w tygodniu, w godzinach popołudniowych. Soboty były wolne od nauki. W roku szkolnym 1952/53 dotychczasowego dyrektora Antoniego Skoczylasa zastąpiła na tym stanowisku Halina Prusekowa. Liceum Ogólnokształcące dla Pracujących mieściło się nadal w budynku I Liceum Ogólnokształcącego im. J. Słowackiego. Posiadało bibliotekę, własny sprzęt szkolny i korzystało z pracowni I Liceum. Oprócz lekcji przedmiotowych szkoła prowadziła również lekcje konsultacyjne (wyrównawcze). Uczęszczali na nie uczniowie nowo przyjęci do szkoły lub tacy, którzy po konferencjach klasyfikacyjnych mieli braki i wykazywali chęć nadrobienia zaległości. Konsultacje prowadzono także w klasach maturalnych. W szkole funkcjonował Samorząd Uczniowski, a uczniowie należeli do organizacji społeczno-politycznych w swoich zakładach pracy(4). Od roku 1960 szkoła podlegała pod Wydział Oświaty Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Przemyślu. Posiadała 6 pracowników pedagogicznych zatrudnionych na etatach i 3 pracowników administracyjnych. Dodatkowo nauczyciele pracowali w szkole w ramach godzin kontraktowych i nadliczbowych(5). W czerwcu tego samego roku dyrektorem szkoły został Zygmunt Malcher(6). W 1963 roku Liceum dla Pracujących w Przemyślu posiadało 10 oddziałów, w których uczyło się łącznie 406 uczniów. Dzięki współpracy dyrektorów obu szkół założono w budynku oświetlenie neonowe. Nauka odbywała się w 10 klasach znajdujących się na I i II piętrze, w godzinach od 16:00 do 20:05. Szkoła posiadała również osobne pomieszczenia, w których znajdowały się: gabinet dyrektora i biblioteka. Liceum zatrudniało dyrektora, trzech nauczycieli etatowych, dwunastu nauczycieli kontraktowych, etatową księgową i sprzątaczkę oraz sekretarkę w wymiarze ½ etatu. Pod koniec roku 1963 zatrudniono jeszcze woźną, a w 1965 roku bibliotekarkę. Szkoła przestrzegała zasad rekrutacji uczniów do poszczególnych klas, zwracając uwagę na wiek i zawód kandydatów. Kontaktowała się również z zakładami pracy w celu powiadamiania o wynikach nauczania ich pracowników oraz frekwencji(7). W roku szkolnym 1969/70 do Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących w Przemyślu uczęszczało 518 uczniów zgrupowanych w 12 oddziałach(8). Dzięki staraniom dyrektorów obu liceów w szkole założono centralne ogrzewanie, a przy pomocy Samorządu Uczniowskiego Liceum dla Pracujących wyremontowano korytarze szkolne. Samorząd Uczniowski organizował liczne akademie okolicznościowe, imprezy, wycieczki krajoznawcze, tworzył kółka samopomocy w nauce, wspomagał akcje dożywiania uczniów, a z jego składek opłacano uczniom bilety na seanse filmowe oraz przedstawienia teatralne(9). W roku szkolnym 1970/71 w Liceum dla Pracujących w Przemyślu naukę rozpoczęła klasa I Liceum oparta na podbudowie 8-klasowej szkoły podstawowej, wprowadzonej ustawą o rozwoju systemu oświaty i wychowania z 15 lipca 1961 roku. Od tej pory oddziały liceum składały się zarówno z klas VIII, IX, X i XI, prowadzonych starym systemem, jak i klas I prowadzonych według nowego systemu. W roku szkolnym 1972/73 dyrektor Zygmunt Malcher przeszedł na emeryturę. Nowym dyrektorem w Liceum Ogólnokształcącym dla Pracujących został Stanisław Car, który był dotychczasowym dyrektorem Technikum Mechaniczno-Elektrycznego w Przemyślu. Skład grona pedagogicznego powiększył się do dziewięciu nauczycieli etatowych, a liceum liczyło 15 oddziałów. Do informowania uczniów o decyzjach podjętych przez Radę Pedagogiczną zostały założone książki zarządzeń dla słuchaczy Liceum dla Pracujących. W roku szkolnym 1973/74 wprowadzono do Liceum dla Pracujących klasy oparte na podbudowie Zasadniczej Szkoły Zawodowej i Szkoły Przysposobienia Rolniczego, w których nauka miała trwać trzy lata oraz klasy zespołów przedmiotowych oparte na podbudowie 7- lub 8- klasowej szkoły podstawowej. W szkole założono również Szkolne Koło Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego oraz powołano Społeczny Komitet Opiekuńczy. W roku szkolnym 1974/75 naukę w szkole rozpoczęło 610 uczniów w 16 oddziałach(10). Od roku szkolnego 1975/76 obowiązki dyrektora szkoły przejęła Zofia Orłowska. W roku szkolnym 1976/77 nastąpiło połączenie Liceum Ogólnokształcącego im. J. Słowackiego oraz Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących w jeden - Zespół Szkół Ogólnokształcących w Przemyślu, a dyrektorem placówki został Adam Żak. W tym też roku szkolnym przedstawiciele poszczególnych klas założyli Koło Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej(11). W kolejnych latach zastępcami dyrektorów do spraw Liceum dla Pracujących byli: Zofia Szwarc (1979-1982) i Henryk Zięba (1982-1991). Następnie stanowisko wicedyrektora Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących objęły: Ewa Kowalczyk (1991-1998), Barbara Rytwińska (1998-1999) (12). Następowały również zmiany na stanowisku dyrektora Zespołu Szkół Ogólnokształcących w Przemyślu. W 1985 roku Adama Żaka zastąpiła Teresa Burzyńska-Grzybek, a w 1991 roku Grażyna Dawnis(13). W roku 1990 do Liceum dla Pracujących w Przemyślu uczęszczało 260 uczniów. Klasy były mniej liczne oraz zróżnicowane pod względem wiekowym. Kadra pedagogiczna utrzymywała stały kontakt z kierownictwem zakładów pracy oraz rodzicami uczniów uczęszczających na zajęcia. Organizowano wywiadówki w celu informowania rodziny i pracodawców o postępach słuchaczy w nauce. Początkiem roku szkolnego uczniowie obowiązkowo składali aktualne zaświadczenia o zatrudnieniu w zakładzie pracy, zarejestrowaniu się w biurze zatrudnienia lub pobieraniu zasiłku dla bezrobotnych. Nieobecność uczniów musiała być usprawiedliwiana w ciągu 3 dni na podstawie dokumentów stwierdzających przyczynę absencji(14). Od roku szkolnego 1993/1994 placówka posługiwała się nazwą: Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu. Liczba uczniów szkoły stale się zmniejszała i w roku 1998 wynosiła 94 osoby, a w roku szkolnym 1999/2000 naukę rozpoczęło tylko dwie klasy. Do końca funkcjonowania placówki działał w niej samorząd szkolny, który angażował się w prace społeczne oraz organizował wycieczki, ogniska, studniówki i różne inne imprezy okolicznościowe(15). W roku 2000 Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu zostało zlikwidowane, a ostatni uczniowie szkoły zdali egzamin dojrzałości w 2002 roku(16). Przypisy: (1) Dziennik Urzędowy Ministerstwa Oświaty, nr 2, 1947, poz. 41, s. 54-56, nr 8, 1947, poz. 180, s. 306, Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 669 Inspektorat Szkolny w Przemyślu, sygn. 150, s. 8. (2) Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 222 Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu, sygn. 1, s. 1, sygn. 3, s. 287-294. (3) Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 669 Inspektorat Szkolny w Przemyślu, sygn. 153, s. 1-2, 4, J. Galant, Rozwój oświaty w okresie 25-lecia w mieście, w: Miasto i powiat Przemyśl w Polsce Ludowej (zarys monograficzny), Przemyśl 1973, s. 264, Z. Konieczny, Zarys dziejów Związku Nauczycielstwa Polskiego w Przemyślu 1905-2005, Przemyśl 2005, s. 57, 68-69. (4) J. Galant, op. cit. s. 264, Dziennik Urzędowy Ministerstwa Oświaty, nr 15, 1950, poz. 192, s. 162-164, nr 16, poz. 212, s. 187, Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 222 Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu, sygn. 60, sygn. 154, s. 3. (5) Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 40 Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Przemyślu, sygn. 800, s. 271-272. (6) Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 222 Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu, sygn. 68. (7) Tamże, sygn. 154, s. 41-56, Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 35 Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Przemyślu, sygn. 740, s. 1, 23. (8) Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 35 Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Przemyślu, sygn. 740, s. 42. (9) Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 222 Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu, sygn. 155, s. 3. (10) Tamże, sygn. 155, s. 83, 128, 147, sygn. 169, s. 21. (11) Tamże, sygn. 204, s. 4, 5, 16, 32, 57, 90, 94. (12) Tamże, sygn. 205, s. 46, 84, sygn. 168, s. 35, sygn. 260, s. 1. (13) Tamże, sygn. 113, s. 480, E. Grin-Piszczek, Wstęp do inwentarza zespołu nr 387 I Liceum Ogólnokształcące im. J. Słowackiego w Przemyślu. (14) Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 222 Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu, sygn. 235, s. 1. (15) Tamże, sygn. 103, s. 1, sygn. 258, s. 11-12, sygn. 207, s. 227. (16) https://www.ko.rzeszow.pl/zlikwidowane/, Archiwum Państwowe w Przemyślu, zespół nr 222 Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w Przemyślu, sygn. 111.