Akta stanu cywilnego gminy wyznania mojżeszowego w Sokołowie Podlaskim

Sygnatura
62/227/0
Liczba serii
2
Liczba skanów
7424

Zawartość:

cz. 1 Księgi urodzeń, małżeństw, zgonów 1826-1838, 1840-1864, 1865 sygn. 63, 1-43, 64 (bez 13-16, 31), Księga urodzeń 1839 sygn. 13, 14, Księga Małżeństw 1839 sygn. 15, Księga zgonów 1839, 1852 sygn. 16, 31, Alegaty 1833, 1835, 1836, 1842- 1859 sygn. 44-62, cz. 2 Księgi urodzeń, małżeństw, zgonów 1866-1900 sygn. 65-99, Alegaty 1867, 1869, 1882-1884 sygn. 100-104, Akta urodzeń, małżeństw, zgonów 1901 -1918 sygn. 105-122

Dzieje twórcy:

Żydowski Okrąg Bożniczy w Sokołowie liczący 5375 wiernych (rabin - Beniamin Kantor- dane na podst. Pamiatnaja kniżka siedeckoj guberni 1895s. 193), to jeden z trzech okręgów w powiecie sokołowskim (pozostałe to Kosów-1855, Sterdyń 785). W końcu XVI wieku istniała w Sokołowie Podlaskim zorganizowana gmina żydowska. Uzyskała przywileje w 1650, 1668, 1687 m.in. na posiadanie kramów i jatek w rynku, 6 domów i placów pustych wolnych od podatków. W 1827 roku mieszkało w Sokołowie 1186 Żydów (37% ludności miasteczka). Od połowy XIX wieku silny ośrodek chasydyzmu - cadyk R. Elimelech. W roku 1921 żyło tu 4430 Żydów (55% ludności miasteczka). Słynnym cadykiem był w tym czasie Jicchok Zelig Morgensztern. Tuż przed wojną - było tu około 4 tys. Żydów. Niemcy wkrótce po wejściu do miasta zniszczyli synagogę. 28 września 1941 roku utworzyli getto. Uwięzili w nim około 7 tys. osób, oprócz miejscowych także Żydów z okolic oraz z Kalisza, Aleksandrowa Kujawskiego, Pułtuska i Sierpca. We wrześniu 1942 roku dokonali masowej deportacji Żydów do obozu zagłady w Treblince, około 1500 osób rozstrzelali w mieście. Synagoga, ul. Długa 29 Zbudowana prawdopodobnie w 1845 roku. Synagoga, ul. Magistracka 4 z końca XIX wieku. Na mocy art.. 69 konstytucji z 1807r wprowadzony został w Księstwie Warszawskim Kodeks Napoleona, a wraz z nim urzędy i księgi stanu cywilnego. Dekret Fryderyka Augusta z 23. 02.1809r regulował sposób prowadzenia akta stanu cywilnego (Dz PKW nr 9/10 art.. 1-12). W zasadzie księgi mieli prowadzić świeccy urzędnicy, w praktyce obowiązki te powierzono duchownym. Na mocy Kodeksu Cywilnego Królestwa Polskiego (Dz. P. KP T.10) w 1825r akta stanu cywilnego złączono z księgami kościelnymi. Proboszcz parafii był jednocześnie urzędnikiem stanu cywilnego, postanowieniem księcia namiestnika z 3.11. 1825r do spisywania aktów stanu cywilnego wyznań niechrześcijańskich wyznaczeni zostali burmistrzowie lub ich zastępcy. Dla Żydów obowiązywały dodatkowe postanowienia Rady Administracyjnej z 7.09.1830r wg którego rabini powinni wpisywać po odbyciu obrządku religijnego, informacje do akt stanu cywilnego. Żydzi często nie wywiązywali się z obowiązku sporządzenia akt w ciągu 8 dni od narodzin dziecka. Akt małżeństwa osób wyznania niechrześcijańskiego spisywano w urzędzie tuż po ceremonii zaślubin , w obecności zaślubionych, rabina, 2 świadków. Kontrole powierzono urzędnikom cywilnym. 24.06.1836 ukazało się prawo o małżeństwie (Dz. P. KP T.18), które skutki cywilne zawarcia aktu oddawało sądom cywilnym. Wobec osób wyznania mojżeszowego wydano wiele dodatkowych przepisów np.. O zapowiedziach (KRS iOPZ 29.12.1825, 26.03.1827, 14.07.1827), o zaprowadzeniu okręgów dozorów bożniczych (RA- 7.09.1830 Dz. P. T. XIII s.147), o prowadzeniu ksiąg wyznań niechrześcijańskich (KU -24.10.1869, 15.01. 1871). Początkowo księgi prowadzono w języku polskim, od 1.01. 1868r na mocy rozporządzenia Komitetu Urządzającego w języku rosyjskim. Dekretem z 25.09.1945r wprowadzona została od 1.01. 1946r świecka rejestracja stanu cywilnego wykonywana przez świeckie urzędy stanu cywilnego. Księgi prowadzono w formie duplikatów służących do zapisywania urodzeń, małżeństw, zgonów z jednego roku lub unikatów, gdzie zapisywano jeden rodzaj zdarzeń (tylko urodzenia, tylko małżeństwa, tylko zgonu) w jednej księdze z kilku lat aż do wyczerpania kart. Duplikaty przechowywały archiwa hipoteczne sądu pokoju, drugi w miejscu tworzenia. Nadzór nad księgami stanu cywilnego prowadzonymi przez urzędnika sprawowały władze sądowe (do 1901r).

Daty skrajne:

1826-1918

Klasyfikacja:

urzędy stanu cywilnego i akta metrykalne

Nazwa twórcy:

Daty:

1826-1918.

Nazwa dawna:

Nazwa obcojęzyczna:

Języki:

rosyjski, polski, niemiecki

Dostępność:

Udostępniany w całości

Ogółem jednostek archiwalnych:

122

Ogółem opracowanych jednostek archiwalnych:

104

Ogółem jednostek archiwalnych bez ewidencji:

0

Ogółem metrów bieżących

1.98

Ogółem opracowanych metrów bieżących

1.68

Ogółem metrów bieżących bez ewidencji

0.0

Ogółem jednostek archiwalnych:

0

Ogółem plików :

0

Ogółem rozmiar (w MB):

0.0

Ogółem dokumentów

0

Ogółem spraw

0

Ogółem klas

0

Ogółem jednostek archiwalnych:

0.0

Ogółem metrów bieżących:

0.0

Daty skrajne dokumentacji niearchiwalnej:

Nazwa Inwentarz skarbowy Uwagi
inwentarz książkowy zatwierdzony Tak 104 j.a. T.8
elektroniczny inwentarz archiwalny roboczy Tak 122 j.a

Mikrofilmowane księgi UMZ 1827-1864 nr 318911-318953