Rada Gminna Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego w Ciepłowodach

Sygnatura
84/1321/0
Liczba serii
0
Liczba skanów
0

Zawartość:

Z zespołu nr 84/82 - dawna nazwa zespołu: Rady Patriotycznych Ruchów Ocalenia i Odrodzenia Narodowego z terenu Bystrzyca Kłodzka, Dobromierz, Kłodzko, Nowa Ruda, Ząbkowice Śląskie, 1982-1989, w dniu 14 października 2008 roku dokonano wyodrębnienia zespołu archiwalnego prostego o nazwie: Rada Gminna Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego w Ciepłowodach, 1984-1987, wymieniony zespół, jako "zespół pusty" zerejestrowano w bazie SEZAM pod nowym numerem zespołu - nr 1321, dokonując następnie do wymienionego zespołu przesunięcia międzyzespołowego - z zespołu nr 84/82, przesunięto: 3 j.a., 0,03 mb (Przes. nr 52, 2008 rok). Decyzja Komisji Metodycznej Archiwum Państwowego we Wrocławiu (14 październik 2004 rok). Zawartość zespołu: 1.Protokoły posiedzeń rady, prezydium – Rada Gminna Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego w Ciepłowodach, 1983-1985, sygn. 1, 2.Protokoły posiedzeń prezydium – Rada Gminna Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego w Ciepłowodach; ankiety zebrań sprawozdawczo-wyborczych ogniw środowiskowych PRON, 1985-1987, sygn. 2, 3.Protokoły spotkań z kandydatami na radnych do Gminnej Rady Narodowej w Ciepłowodach i Wojewódzkiej Rady Narodowej w Wałbrzychu, 1984, sygn. 3. Zespół zatwierdzony na posiedzeniu Komisji Metodycznej Archiwum Państwowego we Wrocławiu w dniu 15 października 2010 roku.

Dzieje twórcy:

Dzieje ustrojowe instytucji – aktotwórcy: Wprowadzenie w Polsce stanu wojennego (13 grudzień 1981 rok), potrzeba ukazania „akceptacji społecznej” dla działań Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego, upadek roli i znaczenia Frontu Jedności Narodu , jako organizacji społeczno-politycznej realizującej cele i zadania polityczne Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, wymusiło na władzach partii podjęcie starań mających za cel utworzenie nowego „oddolnego” ruchu ogólnospołecznego, spełniającego rolę „platformy porozumienia społecznego”, a zarazem będącego formą wykazania poparcia społeczeństwa polskiego dla polityki partii, a w szczególności zaistniałej sytuacji, będącej konsekwencją obowiązującego stanu wojennego. Celem realizacji powyższych założeń, po dniu 13 grudnia 1981 roku, jako wyraz poparcia społecznego dla obowiązującego stanu rzeczy, z inicjatywy Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, przy udziale działaczy PZPR, ZSL, SD, podporządkowanych partii organizacji młodzieżowych, organizacji społecznych, współdziałających z nią przedstawicieli stowarzyszeń katolików świeckich zaczęto tworzyć Obywatelskie Komitety Ocalenia Narodowego (OKON - przekształcone następnie w Obywatelskie Komitety Odrodzenia Narodowego), ze względu na fakt, że powstawały one w miastach, gminach, w zakładach pracy całego kraju, miały one stanowić dowód na masową, samodzielną, oddolną, spontaniczną formę samego ruchu, jego społeczny charakter, a zarazem ukazać akceptację społeczną dla działań partii, w szczególności być wyrazem społecznego poparcia dla programu i postanowień Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego. W celu usankcjonowania powstałego „ruchu społecznego”, w myśl obowiązującej formuły „Frontu Porozumienia Narodowego”, nakreślonej przez IX Zjazd PZPR i potwierdzonej na IV Plenum KC PZPR (16-17 październik 1981 rok) – jako formy stałej płaszczyzny dialogu i konsultacji sił politycznych i społecznych na gruncie zasad konstytucyjnych, obowiązujących w PRL, potwierdzonej „Oświadczeniem w sprawie porozumienia narodowego”, przyjętym przez Sejm PRL w dniu 3 maja 1982 roku, dochodzi w dniu 20 lipca 1982 roku do ogłoszenia deklaracji programowej w sprawie utworzenia Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego (Deklaracja w sprawie Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego (PRON)) . Uchwalona deklaracja, której sygnatariuszami były: PZPR, ZSL, SD, Stowarzyszenie PAX, Chrześcijańskie Stowarzyszenie Społeczne i Polski Związek Katolicko-Społeczny umożliwia zintensyfikowanie działań na rzecz budowy struktur organizacyjnych nowego ruchu; wraz z tym: w dniu 15 września 1982 roku zostaje powołana Komisja Inicjująca utworzenie Tymczasowej Rady Krajowej PRON. Jesienią 1982 roku rozpoczyna się tworzenie tymczasowych struktur gminnych, miejskich i wojewódzkich PRON, opartych o działające Obywatelskie Komitety Odrodzenia Narodowego, w dniu 17 grudnia 1982 roku rozpoczyna działalność Tymczasowa Rada Krajowa PRON. Okres tymczasowości struktur ruchu kończy się z chwilą zwołania I Kongresu PRON (7-9 maj 1983 rok), wówczas to powołana zostaje 400 - osobowa Rada Krajowa PRON, która wyłania 60 – osobowy Komitet Wykonawczy oraz jego Prezydium. Przewodniczącym Rady Krajowej zostaje Jan Dobraczyński. Z chwilą tą zostają uchwalone również podstawowe dokumenty ruchu: deklaracja programowa, kierunki i metody działania, oraz zasady statutowe PRON. Wspomniana powyżej „Deklaracja programowa PRON”, z dnia 9 maja 1983 roku precyzuje zasady ideowe Ruchu, postuluje i deklaruje działania na rzecz umocnienia socjalistycznego państwa polskiego, zwiększenia wpływu społeczeństwa na działalność organów państwowych, wyjścia z kryzysu społeczno-gospodarczego, tworzenia warunków dialogu i porozumienia, moralnego odrodzenia społeczeństwa, kształtowania środowiska człowieka, obrony kraju, współpracy międzynarodowej, współpracy między krajem a Polonią. Organem prasowym PRON staje się tygodnik „Odrodzenie”. W myśl przyjętych założeń PRON miał być otwartym ruchem ogólnospołecznym, którego uczestnikami mieli stać się: -obywatele PRL, którzy uznając zasady ideowo-programowe ruchu zgłosili do niego swój akces, -sygnatariusze deklaracji z dnia 20 lipca 1982 roku w sprawie PRON, -organizacje społeczne, polityczne i zawodowe, ogólnokrajowe lub lokalne, które przystąpiły do PRON w wyniku uchwał swoich władz, jak podkreślono – warunkiem uczestnictwa w PRON była akceptacja konstytucyjnych zasad ustrojowych PRL, aktywne urzeczywistnienie zasad i treści deklaracji z dnia 20 lipca 1982 roku, udział w realizacji aktualnych zadań PRON . Zgodnie z założeniami, PRON będąc podporządkowanym i realizując cele i zadania PZPR od samego powstania nie był, mimo stosowanego nazewnictwa, „ruchem społecznym”, ale organizacją polityczną, wpisaną jako trwały element w system polityczny PRL. Werbalnym wyrazem tego stanu rzeczy stało się wprowadzenie przez Sejm PRL do Konstytucji PRL w dniu 20 lipca 1983 roku w art. 3 ust. 3 zapisu: „Patriotyczny Ruch Odrodzenia Narodowego jest płaszczyzną jednoczenia społeczeństwa dla dobra Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, a także współdziałania partii politycznych, organizacji i stowarzyszeń społecznych oraz obywateli niezależnie od ich światopoglądu – w sprawach funkcjonowania i umacniania socjalistycznego państwa oraz wszechstronnego rozwoju kraju” . Podobnie jak struktura PZPR, tak i też struktura PRON opierała się na podziale administracyjnym kraju. Ogniwami podstawowymi PRON były „obywatelskie komórki” działające w środowiskach społecznych: w miejscu zamieszkania, pracy, nauki, w grupach zawodowych, potem - rady: gminne, miejsko-gminne, miejskie, dzielnicowe PRON, następnie rady wojewódzkie PRON oraz Rada Krajowa PRON. Poszczególne szczeble organizacyjne Ruchu były zarazem organami uchwałodawczymi, w myśl tzw.: zasady samodzielności, ale zgodnie z zasadą centralizacji władzy - organy wyższego szczebla kontrolowały działalność organów szczebla niższego. W skład organów Ruchu wchodziły: ciała wykonawcze – prezydia, kontrolne – Komisje Rewizyjne. Zebrania sprawozdawczo-wyborcze, zjazdy i kongresy były najwyższymi władzami Ruchu na odpowiednich szczeblach. Podstawowymi formami pracy ogniw i organów PRON były sesje plenarne oraz zebrania w ogniwach podstawowych (środowiskowych) PRON, posiedzenia ich prezydiów, posiedzenia powołanych komisji stałych i doraźnych. Mimo różnych inicjatyw, podejmowanych przez PRON, zarówno o charakterze ogólnopolskim (np.: Narodowy Czyn Pomocy Szkole), jaki i lokalnym – inicjowanych bezpośrednio przez społeczności lokalne – poszczególne komórki PRON, Ruch ten ze względu na swe upolitycznienie – bezpośrednią zależność - podporządkowanie celom i zadaniom PZPR, nie zdołał pozyskać obywateli, w związku z brakiem autentycznej samodzielności nie stał się miejscem dialogu – platformą porozumienia społecznego, mogącą doprowadzić do odnowy kraju. Przez społeczeństwo polskie uznawany był za kolejną „przybudówką” partii, służącą umocnieniu centralistycznego, monopartyjnego sposobu zarządzania krajem. Przemiany polityczne w Polsce, końca lat osiemdziesiątych – wybory czerwcowe 1989 roku, a wraz z tym i demontaż funkcjonującego systemu politycznego uwidoczniły brak umocowania społecznego Ruchu. Patriotyczny Ruch Odrodzenia Narodowego zakończył działalność w listopadzie 1989 roku. Rada Gminna Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego w Ciepłowodach została utworzenia w dniu 10 marca 1983 roku; jak podkreślono w dokumencie założycielskim : [...]W związku z małą frekwencją, a tym samym małą liczbą zgłaszających akces przystąpienia do PRON. W wyniku dyskusji postanowiono wybrać pięcioosobową Gminną Radę PRON, która będzie Radą Tymczasową i powołaną tylko spośród obecnych na spotkaniu [...] . W skład przedmiotowej Rady weszli: Antoni Hampel, Józef Sochowicz, Józef Wołoszczak. Adam Stelmach, Józef Grabny. Przewodniczącym Rady Gminnej PRON w Ciepłowodach został Antonii Hampel. W ramach zachowanych materiałów archiwalnych brak jest dokumentacji pozwalającej jednoznacznie określić datę zakończenia „tymczasowości” Rady Gminnej PRON w Ciepłowodach. Z posiadanych akt wynika, że jeszcze w miesiącu wrześniu 1983 roku wspomniana Rada, była we wczesnym stadium organizacji; jeden z jej założycieli […] Wołoszczak Józef - stwierdził, że należy zaprowadzić imienny wykaz członków PRON, aby było wiadomo jak liczna jest organizacja. Powinno się rozesłać deklaracje do wypełnienia dla chętnych do wstąpienia do PRON. Obywatel Hampel Antoni – stwierdził, że powinno być pomieszczenie dla PRON oraz szyld […] . Powyższe działania przyniosły wymierny efekt, czego dowodem jest chociażby zapis zawarty w protokole posiedzenia Prezydium Rady Gminnej PRON w Ciepłowodach z dnia 04 stycznia 1984 roku mówiący o poinformowaniu zebranych, przez Halinę Żegadło – inspektora do spraw obsługi rady narodowej, o liczbie złożonych deklaracji – osób wstępujących do PRON oraz powstałych ogniwach PRON na terenie gminy (w protokole brak danych liczbowych) . Konsekwencją zachodzących zmian, tj.: rozbudowy i umocnienia gminny struktur PRON jest również powołanie komisji problemowych PRON, ma to miejsce w dniu 06 lutego 1984 roku w toku posiedzenia Rady Gminnej PRON w Ciepłowodach. W dniu tym utworzono następujące komisje problemowe: Komisję Oświaty, Kultury i Ochrony Zdrowia, Komisję Interwencji Społecznych, Komisję Inicjatyw Społecznych i Gospodarczych, Komisję Gospodarki Żywnościowej Charakteryzowana Rada PRON, realizując zadania statutowe Ruchu, oprócz nakreślonych celów o charakterze ogólnokrajowym jak np.: inicjowanie społecznej dyskusji nad ważnymi przedsięwzięciami gospodarczymi, społecznymi i administracyjnymi, prowadzenie społecznych konsultacji nad projektami ustaw o znaczeniu ogólnokrajowym czy terenowym, prowadzenie kampanii wyborczych do rad narodowych, samorządu mieszkańców oraz do Sejmu PRL , starała się dla swoich działań pozyskać zaufanie społeczne poprzez poprawę warunków życia mieszkańców gminy. Jej aktywność, jak wynika z dokumentacji, w szczególności była widoczna na płaszczyźnie zdrowotnej, dotyczyła starań związanych z polepszeniem poziomu opieki zdrowotnej w gminie - sprowadzenia nowych lekarzy specjalistów: pediatry i stomatologa. Powodzenie podjętych działań było w dużej mierze uzależnione od zapewnienia nowym lekarzom mieszkań, tych zaś – czego dowodzą zachowane materiały źródłowe, było brak. Powyższe trudności mogły być przezwyciężone wraz budową ośrodka zdrowia (posiadającego oprócz gabinetów lekarskich również mieszkania dla lekarzy), jednakże, jak to określono w protokole posiedzenia Prezydium Rady Gminnej PRON w Ciepłowodach, z dnia 15 maja 1986 roku niniejsze przedsięwzięcie budowlane [...] Po załatwieniu niezbędnych formalności miało szansę wejść do planu po roku 1988 [...] . Rada Gminna Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego w Ciepłowodach uległa rozwiązaniu w miesiącu listopadzie 1989 roku, wraz z likwidacją struktur ogólnokrajowych PRON.

Daty skrajne:

1983 - 1987

Klasyfikacja:

Nazwa twórcy:

Daty:

1983-1987.

Nazwa dawna:

Nazwa obcojęzyczna:

Języki:

Dostępność:

Ogółem jednostek archiwalnych:

3

Ogółem opracowanych jednostek archiwalnych:

3

Ogółem jednostek archiwalnych bez ewidencji:

0

Ogółem metrów bieżących

0.0

Ogółem opracowanych metrów bieżących

0.0

Ogółem metrów bieżących bez ewidencji

0.0

Ogółem jednostek archiwalnych:

0

Ogółem plików :

0

Ogółem rozmiar (w MB):

0.0

Ogółem dokumentów

0

Ogółem spraw

0

Ogółem klas

0

Ogółem jednostek archiwalnych:

0.0

Ogółem metrów bieżących:

0.0

Daty skrajne dokumentacji niearchiwalnej:

Nazwa Inwentarz skarbowy Uwagi
inwentarz książkowy zatwierdzony Tak nota informacyjna