Kolekcje
Data dodania
25.06.2026
Autor kolekcji
Opis
Prezentowana galeria ukazuje projekty budowlane oraz plany Fabryki Maszyn Rolniczych i Odlewni Żelaza Wacława Moritza w Lublinie (zespół 689 – Lubelska Fabryka Maszyn i Narzędzi Rolniczych „Plon” w Lublinie, sygnatury: 66, 68, 69, 72, 74, 75, 76). Obejmują one dokumentację nowego zakładu, którego budowę rozpoczęto w 1899 roku w południowo-wschodniej części miasta, w widłach rzek Bystrzycy i Czerniejówki, na obszarze wyznaczonym przez ulicę Fabryczną oraz Aleje Unii Lubelskiej. Wcześniejsza siedziba przedsiębiorstwa, działającego od 1864 roku, znajdowała się przy ulicy Krakowskie Przedmieście 62. W skład kompleksu fabrycznego wchodziły między innymi warsztaty mechaniczne, stolarnia i warsztat ślusarski. W 1900 roku w zakładach pracowało około 100 robotników. Bardzo korzystny dla fabryki był rok 1901, kiedy to jej wyroby zdobyły srebrny medal na wystawie Towarzystwa Rolniczego w Lublinie oraz złoty medal na podobnej wystawie w Berdyczowie , co znacząco wpłynęło na wzrost liczby zamówień i przyczyniło się do dalszej rozbudowy zakładu. W 1912 roku wybudowano odlewnię żelaza. Dynamiczny rozwój firmy został gwałtownie zahamowany przez wybuch I wojny światowej, a także przez działania władz okupacyjnych – rosyjskich i austriackich – które rekwirowały narzędzia oraz maszyny produkcyjne. Po wojnie zakład wyspecjalizował się w produkcji młocarni i kieratów. W 1922 roku rozbudowano go o kuźnię oraz montownię, co pozwoliło zwiększyć skalę produkcji. W tym okresie fabryka Moritza zatrudniała już około 180 pracowników, a roczna produkcja sięgała blisko 850 ton wyrobów, cieszących się dobrą renomą na rynku. Na skutek trudności gospodarczych i spadku zamówień w 1937 roku ogłoszono upadłość przedsiębiorstwa. W tym samym roku, budynki i maszyny produkcyjne zostały przejęte przez Fabrykę Maszyn Rolniczych „Plon”. Po II wojnie światowej, w 1947 roku, zakład został upaństwowiony i połączony z fabryką Wolskiego, tworząc wspólne przedsiębiorstwo funkcjonujące pod nazwą Lubelska Fabryka Maszyn Rolniczych. [MAP]
Tagi
tagi użytkowników indeksy nadawane przez archiwa