Przez bardzo długi czas leczenie wszelakich schorzeń odbywało się poprzez dwie metody: flebotomię czyli puszczanie krwi oraz laksację czyli przeczyszczenie. W przypadku tej drugiej metody, bardzo popularne były enemy, potocznie zwane lewatywami. Dopiero na przełomie XIX w. odchodzono od dawnych, rzadko skutecznych metod, na rzecz lepszej diagnostyki pacjentów, dobierania odpowiednich terapii, czy stosowania właściwych leków. Jednak z uwagi na koszty oraz obawy co do nowych metod leczenia, wielu ludzi korzystało z pomocy medycznej innego rodzaju. W sukurs tym potrzebom przychodziła tzw. medycyna ludowa, o której wiedza bardzo często przekazywana była z pokolenia na pokolenie. Korzystali z niej nie tylko znachorzy i babki zielarki, ale również zwykłe rodziny, kiedy to babcia i mama wiedziały lepiej jak pomóc choremu. Niniejszy materiał jest częścią poradnika z przełomu XVIII i XIX w., dwóch autorów Anny Brezy i Antoniego Mikoszewskiego. Część, której autorką jest Breza zawiera przepisy i receptury na przygotowywanie enem (lewatyw), skutkujących na wiele różnych przypadłości i schorzeń. W oczywisty sposób wpisuje się to w metodę leczenia laksacją, popularną przez tak wiele lat. Skany pochodzą z rękopisu znajdującego się w zespole Archiwum Brezów z Siekierzyniec o sygnaturze 47.